Di sản văn hóa phi vật thể - Bánh Pía Sóc Trăng

     Nếu như Bến Tre nổi tiếng với cây dừa và các sản phẩm làm từ cây dừa, Hậu Giang có trái khóm Cầu Đúc ai cũng biết đến, Tiền Giang ngút ngàn với những vừa cây ăn trái sai trĩu quả thì khi nhắc đến Sóc Trăng, có thể nói, không ai mà không biết đến bánh Pía. Món bánh quen thuộc, bình dị từ lâu đã đi vào thơ, vào nhạc như một nhạc sĩ đã viết:

“... Ghé bến Ninh Kiều qua cầu Cần Thơ

Nối vui đôi bờ sông Hậu Giang

Sóc Trăng đón chờ,nghe lời rao,

          Cô nàng bán bánh ngon:

          Mua dùm em bánh pía Vũng Thơm…”

     Bánh pía hay Nghề làm bánh pía, từ lâu đã trở thành một nghề, một sản phẩm quen thuộc của người dân quê tôi nói riêng hay của cả nước nói chung mỗi khi nhắc đến Sóc Trăng.

Công đoạn nướng bánh pía

     Và vừa qua, Bộ Trưởng Bộ Văn hóa, thể thao và du lịch đã ban hành Quyết định số 2728/QĐ-BVHTTDL về việc công bố Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, qua đó, đã đưa Làng nghề bánh Pía, xã Phú Tâm, xã Thuận Hòa và xã An Hiệp, huyện Châu Thành, tỉnh Sóc Trăng vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, loại hình Nghề thủ công truyền thống.

Trưng bày và bán bánh Pía tại Điểm dừng chân Tân Huê Viên

     Di sản văn hóa phi vật thể (Intangible cultural heritage) là sản phẩm tinh thần gắn với cộng đồng hoặc cá nhân, vật thể và không gian văn hóa liên quan, có giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học, thể hiện bản sắc của cộng đồng, không ngừng được tái tạo và được lưu truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác bằng truyền miệng, truyền nghề, trình diễn và các hình thức khác.

     Có thể nói, từ lâu bánh pía đã là một trong những sản phẩm chủ lực có liên quan đến hoạt động du lịch của tỉnh Sóc Trăng. Được biết, bánh pía do một số người Hoa ở làng Vũng Thơm (nay là xã Đại Tâm, huyện Châu Thành, Sóc Trăng) làm ra vào khoảng đầu thế kỉ XIX. Đó cũng là lý do vì sao, trước đây, nếu muốn thưởng thức bánh pía chính gốc, người ta phải tìm đến tận làng Vũng Thơm, nên người ta mới gọi là bánh pía Vũng Thơm, tức là bánh pía Sóc Trăng ngày nay.

          Bánh pía có hình tròn dẹp, mặt trên có đóng mộc màu đỏ ghi nhãn hiệu, bên trong là phần nhân gồm hỗn hợp: đường cát, đậu xanh đã bóc sạch vỏ (hoặc khoai môn), mứt, mỡ heo, sầu riêng, lòng đỏ trứng vịt muối… còn bên ngoài là phần bột màu vàng ươm được làm từ bột mì, tạo thành những lớp vỏ mỏng, tróc đều, xếp chồng lên nhau, có thể dễ dàng lột ra từng lớp, chắc có lẽ vì thế mà một số người  còn có thói quen gọi bánh pía là bánh “lột da”.

 

     Bánh pía ban đầu chỉ được sản xuất theo hình thức thủ công, thời gian bảo quản chỉ được một vài ngày, chủ yếu phục vụ nhu cầu của từng gia đình và bán cho những người dân quanh vùng vào dịp Tết Trung thu và Tết Nguyên đán. Nhưng sau đó,chính sự thơm ngon, hấp dẫn của bánh pía đã lan sang các vùng lân cận. Lúc này, có một số hộ gia đình đã tiến hành sản xuất bánh pía với mục đích kinh doanh.

     Ngày nay, bánh pía ngày càng được nhiều người ở các nơi ưa chuộng. Nhờ được đầu tư kinh phí để mua máy móc, trang thiết bị, dây chuyển sản xuất, cải tiến bao bì mẫu mã, bảo đảm tính an toàn vệ sinh thực phẩm, nâng cao chất lượng sản phẩm, mà thời hạn bảo quản  hiện nay đã kéo dài được khoảng 30 ngày. Bên cạnh đó, các cơ sở sản xuất cũng ngày càng được nâng cao cả về số lượng lẫn chất lượng, các lò bánh pía ở làng Vũng Thơm trước đây dần dần được di dời ra quốc lộ 1A, trải dài đoạn từ ngã ba Trà Men đến ngã ba An Trạch (xã An Hiệp, huyện Châu Thành),đặc biệt có những cơ sở sản xuất bánh pía có quy mô lớn đã trở thành điểm đến, điểm tham quan không thể thiếu mỗi khi đến Sóc Trăng như: Công Lập Thành, Quãng Trân, …Đặc biệt phải kể đến chính là Điểm dừng chân Tân Huê Viên – đơn vị được Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đề nghị UBND tỉnh Công nhận Tân Huê Viên là điểm du lịch địa phương.

     Tân Huê Viên được thành lập từ năm 1982, là cơ sở chuyên sản xuất kinh doanh bánh pía, lạp xưởng và bánh kẹo... các loại sản phẩm do Tân Huê Viên sản xuất là những sản phẩm truyền thống lâu đời của dân tộc Hoa. Qua hơn 30 năm xây dựng và phát triển, Tân Huê Viên không ngừng cải tiến công nghệ, đổi mới trang thiết bị sản xuất, sản phẩm của Tân Huê Viên được nâng cao cả về chất, lượng và mẫu mã, cũng như tuổi thọ sản phẩm, Tân Huê Viên đã mạnh dạn đầu tư xây dựng nhà xưởng, đầu tư mua sắm trang thiết bị hiện đại, thay thế thủ công bằng máy móc.... Từ đó, các công cụ sản xuất dưới hình thức thủ công của gia đình được Tân Huê Viên gìn giữ và trân trọng lập thành phòng truyền thống, ngoài ra còn để du khách tham quan có nhu cầu tìm hiểu về quy trình sản xuất thủ công truyền thống của gia đình.

     Ngày nay Tân Huê Viên đầu tư xây dựng cơ sở trên diện tích hơn 8ha, gồm có bố trí khu mua sắm các lại đặc sản, khu ăn uống giải khát, hai khu trưng bày sản phẩm, khu tham quan mô hình sản xuất pánh pía thu nhỏ để du khách có thể tìm hiểu, thể nghiệm và thưởng thức sản phẩm phục vụ nhu cầu mua sắm của người dân, với quán giải khát,  ẩm thực, điểm tâm khác nhau phục vụ du khách và người dân trong và ngoài tỉnh đến tham quan, thưởng thức và mua sắm. Cơ sở còn bố trí rất nhiều ghế gần những tán cây để cho du khách ngồi nghỉ ngơi thư giãn ngắm cảnh sau khi đã tham quan và mua sắm.

     Bánh pía Sóc Trăng hiện nay chẳng những được bày bán khắp các nẻo đường, các chợ, các điểm tham quan du lịch, cửa hàng, quầy bán bánh kẹo, quán xá, từ đô thị đến các vùng quê hẻo lánh trên địa bàn tỉnh mà hầu như  tất cả các tỉnh, thành trên toàn quốc, bánh pía Sóc Trăng đều có mặt khắp nơi. Từ các hệ thống siêu thị, trung tâm thương mại, bến cảng, sân bay, đường phố đến các vùng nông thôn, đâu đâu cũng có thể dễ dàng tìm thấy những chiếc bánh thơm ngon với bao bì bắt mắt qua các tông màu vàng, đỏ, xanh, tím đặc trưng.Và hơn thế nữa, giờ đây bánh pía Sóc Trăng đã vượt đại dương, để có mặt trên thị trường quốc tế qua con đường xuất khẩu ở một số nước như: Mỹ, Nhật, Úc, Hongkong, Canada, … để mỗi khi nhắc đến Sóc Trăng người ta sẽ nhớ ngay đến bánh pía ví như câu nói mỗi người vẫn truyền nhau rằng“bánh pía Sóc Trăng thơm vạn lý”./.

         An Nhiên

 
 
 
 

LIÊN KẾT WEBSITE

 

TT.XTDL tỉnh Yên Bái         TT.XTDL tỉnh Nghệ An 

TT.XTDL tỉnh Vĩnh Phúc    TT.XTDL tỉnh Điện Biên 

TT.XTDL tỉnh Bắc Giang    TT.XTDL tỉnh Phú Thọ 

TT.XTDL tỉnh Ninh Bình     TT.XTDL Lạng Sơn

TT.XTDL tỉnh Quảng Ninh      Sở Du Lịch Ninh Bình

TT.XTDL tỉnh Hưng Yên        Du lịch Thái Nguyên

Du lịch Bắc Kạn

 

TT.XTDL tỉnh Quảng Bình     Du lịch Quảng Nam

TT.XTDL tỉnh Quảng Trị     TT.XTDL Ninh Thuận

TT. XTDL TP. Đà Nẵng        Sở Du Lịch Huế

XTĐT TM DL Lâm Đồng      Sở VHTTDL Bến Tre

TT. XTDL tỉnh Kon Tum       TT. XTDL Gia Lai

 

Hiệp hội Du lịch ĐBSCL    TT.XT DL tỉnh Hậu Giang

Đài PT-TH Sóc Trăng     TT.TTXTDL tỉnh Cà Mau

TT.XTDL tỉnh Bến Tre       XT.TM DL ĐT Đồng Tháp

TT.XTDL Vĩnh Long         TT.XT DL Bà Rịa-Vũng Tàu

TT.XTDL tỉnh Trà Vinh     TT.XT DL tỉnh Đồng Nai

XT.ĐT TM DL TP. Cần Thơ    TT.PT DL Đồng Tháp

MEKONGINVEST 2017      TT.PT DL TP. Cần Thơ

TT. XTDL Tây Ninh      TT. XTDL Bình Dương 

Cổng  Thông tin DL Đồng Tháp

Cuộc thi  sáng tác ca khúc "Vĩnh Long-tình đất, tình người" lần 2"

Cuộc thi Video clip giới thiệu du lịch Bến Tre

Cuộc thi Ảnh, video clip du lịch Lai Châu

Bộ nhận diện Du lịch Bình Dương

Cuộc thi thiết kế Biểu trưng (Logo) và Khẩu hiệu (Slogan) du lịch Thái Bình

Cuộc thi "Sáng tác Biểu trưng (Logo) và Khẩu hiệu (Slogan) du lịch Quảng Trị"

Cuộc thi ảnh "Check-in Điện Biên" năm 2022

Thông tin mới nhất về Covid 19

Thông tin mới nhất về Covid 19 trên Thế giới

Hưởng ứng Năm Du lịch Quốc gia 2022 

Thông báo vận hành cổng thông tin du lịch thông minh Bắc Kạn

Thông báo vận hành cổng thông tin du lịch thông minh Thái Nguyên

Bản đồ Covid-19 tại Sóc Trăng

Sóc Trăng trong 30 tái lập, đổi mới, hội nhập và phát triển (1992-2022)

Thành tựu của tỉnh Sóc Trăng trong 30 tái lập, đổi mới, hội nhập và phát triển (1992-2022)

Cuộc thi viết về câu chuyện du lịch Cần Thơ

Cuộc thi thiết kế sản phẩm lưu niệm, quà tặng du lịch tỉnh Tuyên Quang năm 2022

Cuộc thi "Ảnh đẹp du lịch Tuyên Quang" năm 2022

Cuộc thi ảnh đẹp du lịch "Khám phá Quảng Trị" năm 2022

Cuộc thi sáng tác Biểu trưng (logo) Du lịch tỉnh Kiên Giang

Cuộc Ngày hội văn hóa, thể thao và du lịch đồng bào Khmer Nam Bộ lần thứ VIII và Lễ hội Oóc Om Bóc - Đua ghe Ngo Sóc Trăng, Khu vực ĐBSCL lần thứ V, năm 2022